फिरंगी तडका -८ (फ्रान्स)

नमस्कार मंडळी. फिरंगी तडका मध्ये तुमचं परत एकदा स्वागत आहे. मागच्या आठवड्यात आपण फ्रेंच क्विझीनची माहिती घेत होतो. ह्या भागात सुद्धा आपण फ्रान्सच्या खाद्यसंस्कृतीची अधिक माहिती घेणार आहोत. १४व्या शतकात Guilaume Tirel ह्या फ्रेंच राजदरबारी असलेल्या खानसाम्याने मध्ययुगीन फ्रेंच रेसिपीजचे Le Viandier नामक एक पुस्तक लिहिले. त्या काळी फ्रेंच खाद्यसंस्कृतीवर इटालियन खाद्यसंस्कृतीचा मोठा प्रभाव होता. पण सतराव्या शतकात François Pierre La Varenne आणि Marie-Antoine Carême ह्या दोन फ्रेंच शेफ लोकांनी खास फ्रेंच शैली विकसित केली आणि फ्रेंच खाद्यसंस्कृतीवर असलेला इतर देशांच्या खाद्यसंस्कृतीचा प्रभाव दूर केला. चीज आणि वाईन ह्या दोन गोष्टी फ्रेंच जेवणात अतिशय महत्वाच्या आहेत. फ्रेंच जेवणाच्या थ्री कोर्स मील मध्ये Hors d'œuvre म्हणजेच पहिल्या कोर्समध्ये Basil Salmon Terrine, Bisque , Foie gras with mustard seeds and green onions in duck jus आणि Croque Monsieur असे पदार्थ खाल्ले जातात. Plat Principal म्हणजेच दुसऱ्या कोर्स मध्ये Pot au feu , Steak fites, Baguette आणि French cheese अशा पदार्थांचा आस्वाद घेतला जातो. Pâtisserie ह्या कोर्स मध्ये पेस्ट्रीज , Mille-fueille, Macaron ,Éclair हे टेस्टी पदार्थ असतात आणि शेवटचा कोर्स म्हणजेच डेझर्ट मध्ये Crème Brulee ,Mousse au chocolat , Crepe , Café liegeosis हे गोड पदार्थ सर्व्ह केले जातात. फ्रेंच फूड कल्चर मध्ये चार प्रकार आहे. पहिला म्हणजे क्लासिकल फ्रेंच क्विझीन ,दुसरा Haute cuisine, तिसरा Nouvelle Cuisine आणि चौथा Cuisine du terroir. क्लासिकल फ्रेंच क्विझीन मध्ये पदार्थ हे क्रीम बेस्ड सॉस मध्ये रिच फ्लेवर देऊन बनवले जातात. Haute cuisine मध्ये पदार्थाचा प्रेझेन्टेशनला फार महत्व दिले जाते. ह्यात उत्तम प्रतीचे पदार्थ वापरले जातात. म्हणूनच हे जेवण जरा महाग असते.Nouvelle Cuisine हे १९७० च्या दशकात तयार करण्यात आले. Haute Cuisine ला पर्याय म्हणून हे पदार्थ तयार करण्यात आले. हे जेवण साधे आणि हलके असते. ह्या पदार्थांमध्ये हेवी क्रीम बेस्ड सॉस वापरणे टाळले जाते. ह्या प्रकारातील पदार्थ तुलनेने कमी वेळात तयार होतात आणि ह्यात सिझनल पदार्थ वापरले जातात. Cuisine du terroir मध्ये वेगवेगळ्या प्रदेशांचे खास पदार्थ असतात. ह्यात स्थानिक पदार्थ आणि पारंपारिक पदार्थ ह्यांच्यावर फोकस केले जाते. काही प्रादेशिक फ्रेच पदार्थ सुद्धा प्रसिद्ध आहेत. जसे लॉरेन मध्ये क्विश लॉरेन ,ब्रिटनी मध्ये crepes आणि galattes ,बर्गंडी मध्ये boeuf bourguignon , Rhone- Alpes चे gratin dauphinois आणि provence मध्ये Bouillabaisse, Ratatouille, Salade Nicoise आणि Pissaladiere हे पदार्थ प्रसिद्ध आहेत. फ्रान्स ची सर्वात महत्वाची गोष्ट म्हणजे अन्नाची नासाडी रोखण्यासाठी सुपर मार्केटना विक्री न झालेले अन्न फेकून देण्यास बंदी करणारे फ्रान्स हे पहिले राष्ट्र आहे. सुपरमार्केट्सना विक्री न झालेले अन्न फेकून देण्या ऐवजी ते गरजू संस्थांना दान देण्याची सूचना करण्यात आली आहे. आपल्याकडेही असेच झाले तर कितीतरी उपाशी लोक पोटभर जेवू शकतील आणि अन्नाची नासाडी वाचेल. असो. हे होईल तेव्हा होईल. तूर्तास आपण स्वतःपासून सुरुवात करून अन्नाची नासाडी थांबवण्याचा प्रयत्न करूया. बहोत हो गया ग्यान.मूड फ्रेश करण्यासाठी वाचा आजची रेसिपी जी कॉफीप्रेमी लोकांना नक्कीच आवडेल. आपण भेटूच पुढील भागात एका नव्या देशाच्या माहितीसह À bientôt! Café Liegeois साहित्य- ३०० मिली कडक कॉफी किंवा एस्प्रेसो, ५०० मिली थंड व्हिपिंग क्रीम, २५ ग्राम आयसिंग शुगर, १ टेबलस्पून वॅनिला शुगर किंवा चवीप्रमाणे वॅनिला इसेन्स , ५०० मिली वॅनिला आईस्क्रीम किंवा कॉफी आईस्क्रीम कृती- सर्वप्रथम कडक कॉफी किंवा एस्प्रेसो तयार करून घ्या. आणि एक तास फ्रीज मध्ये थंड करून घ्या. ६ डेझर्ट ग्लासेस फ्रीजर मध्ये ठेवून गार करून घ्या. ह्या साठी ३० मिनिटे लागतील. हे ग्लासेस अतिशय थंड असले पाहिजेत. ज्या भांड्यात क्रीम व्हीप करणार आहात ते भांडं सुद्धा फ्रीजर मध्ये ठेवून चिल्ड करून घेणे आवश्यक आहे. भांडे गार झाले कि ते फ्रीजर बाहेर काढून त्यात व्हिपिंग क्रीम नीट घट्ट होईपर्यंत व्हीप करून घ्या, त्यात नंतर आयसिंग शुगर , वॅनिला शुगर किंवा वॅनिला इसेन्स घालून परत नीट फेटून घ्या. हे मिश्रण पातळ असता कामा नये. ते घट्ट होणे आवश्यक आहे. तुमच्याकडे वॅनिला शुगर नसल्यास आयसिंग शुगर एक टेबलस्पून जास्त घाला आणि नंतर वॅनिला इसेन्स घाला. आता फ्रीजर मधील डेझर्ट ग्लासेस बाहेर काढून त्यात आधी गार झालेली कॉफी घाला, त्यावर कॉफी आईस्क्रीम घाला आणि वर व्हीप केलेले क्रीम घातले कि झाले तुमचे फ्रेंच डेझर्ट खाण्यासाठी तयार! -वैदेही राजे – जोशी